Thị trường bán lẻ Việt: Trong chán, ngoài thèm?

Thị trường bán lẻ Việt: Trong chán, ngoài thèm?

Tuấn Minh
BizLIVE - Trong khi nhiều doanh nghiệp trong nước phải đóng cửa, trả mặt bằng thì một số “ông lớn” trên thị trường bán lẻ nước ngoài vẫn “tìm đường” vào Việt Nam.
Trong quý 1 vừa qua, trong số 66 dự án được cấp mới tại Hà Nội, có 5 dự án trung tâm mua sắm và siêu thị, đóng góp 13,48 triệu USD tương đương 27% vốn FDI đăng ký mới tại Thủ đô. Cả 5 dự án đều được phát triển bởi những nhà đầu tư lớn, theo đuổi hoạt động đầu tư dài hạn tại Việt Nam đến từ Nhật Bản và Hàn Quốc. 
Doanh nghiệp nội – ngoại “đua nhau” đóng cửa, trả mặt bằng
Thời gian vừa qua, những ảnh hưởng của Covid-19 đã gây ra khá nhiều khó khăn cho thị trường bất động sản, đặc biệt là các đơn vị bán lẻ. Trước tác động của dịch bệnh, nhiều doanh nghiệp đã phải đóng cửa, trả mặt bằng, hoặc thu hẹp mô hình kinh doanh.
Theo báo cáo của các đơn vị nghiên cứu, tư vấn thị trường bất động sản, bán lẻ là một trong những lĩnh vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất bởi đại dịch Covid-19. Dưới tác động của dịch bệnh, tại Hà Nội, mặt bằng bán lẻ có tỷ lệ trống tăng ở cả khu vực trung tâm và ngoài trung tâm. 
Đáng chú ý, dịch Covid bùng phát và kéo dài khiến cho hầu hết khách thuê đều phải đóng cửa, trả mặt bằng; trong đó, nhóm khách thuê chịu nhiều thiệt hại nhất đến mức phải đóng cửa thường là các cửa hàng thời trang & phụ kiện và ăn uống đặt tại tầng cao trong khu vực trung tâm.
 Một cửa hàng thông báo sang nhượng ở Hà Nội. Ảnh minh họa
Mới đây nhất, trung tuần tháng 5 vừa qua, tờ The Korean Times cho biết, đại siêu thị E-mart Hàn Quốc sẽ được tiến hành nhượng quyền cho Tập đoàn ô tô Trường Hải Thaco trong thời gian tới. 
Gặp nhiều trở ngại trong việc mở rộng hoạt động tại thị trường Việt Nam, sau hơn 6 năm mở một đại siêu thị, thương hiệu này vẫn chưa thể mở thêm bất kì một điểm bán nào, nguyên do một phần đến từ mô hình đại siêu thị đòi hỏi diện tích mặt bằng lớn. Đây không phải lần đầu tiên một thương hiệu ngoại gặp khó, cạnh tranh chật vật tại thị trường bán lẻ Việt Nam. 
Trước đó, chuỗi siêu thị Auchan từ Pháp cũng được chuyển nhượng cho nhà bán lẻ nội là Saigon Coop, hay sự tháo chạy của các tập đoàn tiềm lực như Casino Group, Metro Group... 
Tuy nhiên, diễn biến từ thị trường từ đầu năm trở lại đây cho thấy, nhiều doanh nghiệp ngoại vẫn xem thị trường bán lẻ Việt Nam là một “miền đất hứa” cần được khai phá, vì chỉ một ngày trước khi thông tin về thương vụ của chủ đầu tư E-mart và Tập đoàn ô tô Trường Hải Thaco được đăng tải, “gã khổng lồ” Alibaba và Baring Private Equity Asia (BPEA) đã đạt được thỏa thuận chi 400 triệu USD mua 5,5% tỉ lệ sở hữu sau phát hành tại The CrownX – nền tảng tiêu dùng bán lẻ hợp nhất của Masan tại Masan Consumer Holdings và VinCommerce (sở hữu chuỗi bán lẻ VinMart và VinMart+). Sau giao dịch này, VinCommerce sẽ là nhà bán lẻ nhu yếu phẩm hàng đầu trên nền tảng thương mại điện tử Lazada (cũng thuộc sở hữu Alibaba). 
Đáng chú ý, theo báo cáo của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, trong số 66 dự án được cấp mới tại Hà Nội vào quý 1 vừa qua, có 5 dự án trung tâm mua sắm và siêu thị, đóng góp 13,48 triệu USD tương đương 27% vốn FDI đăng ký mới tại Thủ đô. Cả 5 dự án đều được phát triển bởi những nhà đầu tư lớn, theo đuổi hoạt động đầu tư dài hạn tại Việt Nam đến từ Nhật Bản và Hàn Quốc. 
Trong chán, vì sao ngoài thèm?
Giải thích cho lý do vì sao nhiều doanh nghiệp trong nước phải đóng cửa, trả mặt bằng trong khi một số “ông lớn” bán lẻ nước ngoài vẫn “tìm đường” vào Việt Nam, ông Matthew Powell, Giám đốc Savills Hà Nội cho biết, Việt Nam hiện có chỉ số kinh tế vĩ mô hứa hẹn như tăng trưởng GDP mạnh mẽ, tăng trưởng chi tiêu đi kèm với quá trình đô thị hoá nhanh. Nhờ nền tảng kinh tế vĩ mô và môi trường kinh doanh hấp dẫn, Việt Nam được xem như một điểm đến đầu tư cho các nhà đầu tư nước ngoài. 
Cùng với đà tăng trưởng GDP, tốc độ đô thị hoá tại Việt Nam dự kiến vẫn tiếp tục diễn ra nhanh chóng. Số lượng tầng lớp trung lưu tại Việt Nam đồng thời gia tăng. Theo nghiên cứu của World Bank, tầng lớp trung lưu tại Việt Nam hiện chiếm 13% tổng dân số và sẽ đạt 26% vào năm 2026. Tăng trưởng này sẽ tạo ra sự thay đổi lạc quan trong tổng chi tiêu tiêu dùng nội địa. Hơn nữa, việc GDP bình quân đầu người gần chạm mức 3,000 USD cũng đồng thời cho thấy tiềm năng đáng kể cho ngành bán lẻ tại Việt Nam. 
Một điểm đáng chú ý khác, các hiệp định thương mại song và đa phương giữa Việt Nam và các đối tác sẽ hỗ trợ sự phục hồi và tăng trưởng của thị trường bán lẻ. 
Ông Matthew Powell, Giám đốc Savills Hà Nội.
Mặc dù vậy, theo ông Matthew Powell, hiện các nhà đầu tư nước ngoài đang gặp phải những thử thách nhất định khi đầu tư vào thị trường bán lẻ Việt Nam. Tại Việt Nam, bán lẻ truyền thống vẫn giữ vai trò chủ đạo. 
Theo thống kê của Nielsen, bán lẻ truyền thống, bao gồm các cửa hàng tạp hoá và chợ truyền thống, vẫn chiếm 74% thị phần thị trường và tăng 1%/năm. Trong khi đó, bán lẻ hiện đại chiếm 26% thị phần, với mức tăng 12%/năm. 
Hơn nữa, tuy thị trường bán lẻ tại Việt Nam đã có sự tham gia của nhiều nhà đầu tư nước ngoài, nhưng các doanh nghiệp nắm giữ thị trường chủ yếu vẫn là những thương hiệu nội địa như Vingroup, Masan và MWG. Do không đủ khả năng cạnh tranh, một số nhà bán lẻ nước ngoài đã phải rời khỏi thị trường. Trong khi đó, những doanh nghiệp nội địa đã nắm bắt thành công cơ hội M&A để tăng quy mô cũng như mở rộng thêm thị phần thị trường bán lẻ trong nước.
Tuy vậy, Việt Nam vẫn giữ lợi thế về môi trường đầu tư như ổn định chính trị và chính sách quản lý vốn, tất cả đều tạo thêm sức hấp dẫn đối với đầu tư nước ngoài. 
“Các nhà bán lẻ thường được xem là những doanh nghiệp mang lại sự tiện lợi và giá trị đồng tiền. Do đó, việc quản lý chặt chẽ nguồn lực và giữ vững tỷ suất lợi nhuận sẽ hỗ trợ các doanh nghiệp bán lẻ gặt hái được nhiều thành công hơn tại thị trường Việt Nam”, ông Giám đốc Savills Hà Nội nhận định.

TUẤN MINH

Xem bản Desktop