Tài chính

“Cẩn trọng về rủi ro tín dụng đối với các ngân hàng yếu kém và bộ đệm trích lập dự phòng mỏng”

Trần Thúy
BizLIVE -

Theo đánh giá của chuyên gia SSI, do tác động mạnh của làn sóng dịch COVID -19 lần thứ 4 tại Việt Nam, rủi ro tín dụng đối với các ngân hàng yếu kém và các ngân hàng có bộ đệm trích lập dự phòng mỏng là khá lớn.

“Cẩn trọng về rủi ro tín dụng đối với các ngân hàng yếu kém và bộ đệm trích lập dự phòng mỏng”
Thông tư 14 dự kiến sẽ kết thúc vào ngày 30/6/2022, sau đó số liệu nợ xấu thực sự sẽ được hé lộ tại các ngân hàng. Ảnh minh họa.
Tăng trưởng tín dụng mạnh mẽ hơn, xuất phát từ cả phía cung và cầu
Trong báo cáo triển vọng ngành Ngân hàng năm 2022 mới phát hành, các chuyên gia phân tích tại SSI Research cho rằng, tăng trưởng tín dụng toàn ngành năm 2022 sẽ mạnh hơn năm 2021 xuất phát từ cả phía cung và cầu. 
Nhu cầu tín dụng (đặc biệt là từ các khách hàng doanh nghiệp) khá mạnh trong quý 4/2021, khi các hoạt động kinh doanh bắt đầu gia tăng trở lại sau thời gian giãn cách xã hội. 
“Chúng tôi ước tính tổng tín dụng tăng ròng khoảng 450 nghìn tỷ đồng riêng trong quý 4/2021 (so với 724 nghìn tỷ đồng trong 3 quý đầu năm 2021) và dự báo đà tăng trưởng này sẽ tiếp tục duy trì trong 2022. Nhu cầu vay cũng lan toả đến mảng bán lẻ cùng với đà hồi phục của nền kinh tế”, các chuyên gia nhận định.
Về phía cung, các chỉ tiêu an toàn vốn tại TPB và VPB tăng lên sau đợt phát hành riêng lẻ và thoái vốn công ty con trong năm 2021. BID, VCB, MBB, VPB, OCB, LPB, SHB, MSB và HDB cũng có thể cải thiện vị thế vốn nếu kế hoạch phát hành riêng lẻ hoặc phát hành trái phiếu chuyển đổi thành công trong năm 2022. 
Do đó, SSI Research ước tính tăng trưởng tín dụng năm 2022 dao động trong khoảng 14% -15%, cao hơn năm 2021. Tuy nhiên, cơ cấu tín dụng có thể được điều chỉnh do việc phát hành trái phiếu doanh nghiệp có thể giảm với sự quản lý chặt chẽ hơn.
Để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế, các chuyên gia cho rằng, NHNN sẽ duy trì quan điểm chính sách tiền tệ phù hợp trong năm 2022, với lãi suất có thể sẽ biến động trong biên độ hẹp nếu không có áp lực lạm phát bất ngờ (CPI năm 2022 là 4%). 
Do lãi suất huy động kỳ hạn 6 tháng dưới 4% và lãi suất huy động kỳ hạn 12 tháng dao động trong khoảng 4,4% -5,0% tại NHTMNN (4,5% -5,2% tại NHTMCP), SSI Research ước tính lãi suất huy động sẽ tăng khoảng 20-25 điểm cơ bản trong năm 2022 tại các ngân hàng lớn. Mức độ tăng lãi suất sẽ cao hơn tại các ngân hàng Cấp 3 vốn có bảng cân đối kế toán kém lành mạnh hơn và tệp khách hàng gửi tiền yếu hơn nhiều.
Rủi ro tín dụng tập trung ở ngân hàng yếu
Theo Thông tư 16/2021 kể từ ngày 15/1/2022, các ngân hàng không được phép mua trái phiếu doanh nghiệp với mục đích cơ cấu lại các khoản vay có vấn đề hoặc quá hạn. Điều này sẽ gây khó khăn hơn cho các công ty trong việc thay thế các khoản nợ xấu bằng trái phiếu mới phát hành. 
Ngoài ra, việc tái cơ cấu nợ theo Thông tư 14 dự kiến sẽ kết thúc vào ngày 30/6/2022, sau đó số liệu nợ xấu thực sự sẽ được hé lộ tại các ngân hàng. 
“Do tác động mạnh của làn sóng dịch COVID -19 lần thứ 4 tại Việt Nam và 2 thời hạn quan trọng này, chúng tôi duy trì quan điểm cẩn trọng về rủi ro tín dụng đối với các ngân hàng yếu kém và các ngân hàng có bộ đệm trích lập dự phòng mỏng. Tuy nhiên, chúng tôi vẫn lạc quan về triển vọng của những ngân hàng đã trích lập dự phòng trước hoặc trích lập đầy đủ các khoản cho vay tái cơ cấu”, SSI Research nhấn mạnh.
Cũng không loại trừ khả năng Thông tư 14 có thể tiếp tục được gia hạn. Đối với các nước trong khu vực, thời hạn tái cơ cấu nợ thường kết thúc vào cuối năm 2022. Tuy nhiên, dù Thông tư 14 có được gia hạn hay không, các ngân hàng mạnh hơn được kỳ vọng vẫn có đủ năng lực để xử lý rủi ro nợ xấu.
Theo đánh giá của chuyên gia, tỷ lệ thu hồi các khoản cho vay tái cơ cấu sẽ đi theo sự phục hồi của nền kinh tế. 
“Nếu mọi thứ xảy ra theo kịch bản cơ sở, trong đó việc mở cửa lại hoàn toàn sẽ diễn ra vào nửa cuối năm 2022 mà không có thêm bất kỳ đợt giãn cách nghiêm ngặt nào, chúng tôi kỳ vọng vào sự hồi phục hợp lý của các khoản vay tái cơ cấu. Tỷ trọng các khoản cho vay bán lẻ trong tổng dư nợ tái cơ cấu dao động từ 1% - 96% đối với các ngân hàng chúng tôi nghiên cứu. Chúng tôi hiểu rằng điều này có nghĩa là tỷ lệ phần trăm càng cao, tỷ lệ phục hồi càng tốt. Đối với cơ cấu ngành, ngành du lịch và hàng không (chiếm 2,1% tổng dư nợ) có thể mất nhiều thời gian hơn để trở lại trạng thái thanh toán bình thường”, chuyên gia phân tích.
Ngoài ra, rủi ro giảm giá trị tài sản thế chấp cũng được đánh giá là chưa phải ở mức cao trong năm 2022. Giá nhà sụt giảm sẽ là rủi ro chính cần theo dõi trong trung hạn vì khoảng 60% tài sản thế chấp tại các ngân hàng là bất động sản. Tuy nhiên, thị trường nhà ở được kỳ vọng sẽ vẫn có thể duy trì mức tăng trưởng trong 2022 do lãi suất cho vay mua nhà vẫn ở mức thuận lợi. Theo đó, giá nhà và đất được dự báo sẽ tiếp tục duy trì ở mức cao. 
SSI Research ước tính tăng trưởng lợi nhuận trước thuế năm 2022 trung bình của các ngân hàng là 21%. Ước tính này không bao gồm thu nhập bất thường tiềm năng từ phí bancassurance và thoái vốn công ty con của CTG, HDB, TCB, VPB, MBB, và STB. Các ngân hàng TMCP tư nhân ước tính đạt tăng trưởng lợi nhuậnn trước thuế khoảng 22%, cao hơn so với ngân hàng TMCP quốc doanh (19%), do triển vọng tăng trưởng tín dụng tươi sáng hơn.

TRẦN THÚY

Xem bản Desktop